Xiisadda siyaasadeed iyo midda amni ee u dhaxaysa Iiraan, Mareykanka iyo Israa’iil ayaa mar kale cirka isku shareertay, kaddib markii mas’uuliyiin sare oo ka tirsan dowladda Iiraan ay adeegsadeen hadal culus oo ay ku yiraahdeen: “Mareykanka iyo Israa’iil geed gaaban baan ugu fadhinnaa.” Hadalkan oo ay baahisay BBC Somali ayaa si weyn u qabsaday warbaahinta caalamka, wuxuuna muujinayaa heerka khatarta ah ee ay gaartay xiisadda Bariga Dhexe. Qoraalkani wuxuu si qoto dheer u faahfaahinayaa macnaha hadalka Iiraan, sababaha keenay, xaaladda siyaasadeed ee ka dambeysa, iyo waxa mustaqbalka laga filan karo haddii xiisaddan ay sii kororto.
Maxay Iiraan Uga Jeeddaa “Geed Gaaban Baan Ugu Fadhinnaa”?
Erayga “geed gaaban” ee ay Iiraan adeegsaday waa oraah muujinaysa xaalad khatar ah oo aan adkayn, isla markaana qofku ku sugan yahay meel si fudud wax uga qaldami karaan. Marka loo eego macnaha siyaasadeed:
- Iiraan waxay muujinaysaa in xaaladda hadda jirta ay tahay mid aad u xasaasi ah.
- Waxay digniin u diraysaa Mareykanka iyo Israa’iil in tallaabo kasta oo khaldan ay dhalin karto cawaaqib culus.
- Hadalku wuxuu xanbaarsan yahay hanjabaad dadban oo muujinaysa diyaargarow ciidan ama mid amni.
Sababaha Ka Dambeeya Digniinta Iiraan
Xiisadaha Siyaasadeed ee Mudada Dheer
Iiraan iyo Mareykanka waxay muddo tobanaan sano ah ku jireen khilaaf siyaasadeed, dhaqaale iyo mid milatari. Israa’iil-na waxaa ay Iiraan u aragtaa cadow istiraatiiji ah oo khatar ku ah danaha gobolka.
Arrimaha Nuclear-ka
Barnaamijka nukliyeerka Iiraan ayaa weli ah qodobka ugu weyn ee khilaafka. Mareykanka iyo Israa’iil waxay ku eedeeyaan Iiraan inay doonayso hub nuclear ah, halka Iiraan ay ku adkaysanayso in barnaamijkeedu yahay mid nabadeed.
Xiisadaha Gobolka
Khilaafaadka ka socda:
- Gaza iyo Falastiin
- Suuriya
- Ciraaq iyo Yemen
ayaa sii adkeeyay loollanka u dhexeeya dhinacyadan, iyadoo Iiraan lagu eedeeyo inay taageerto kooxo hubeysan.
Doorka Mareykanka iyo Israa’iil
Mareykanka waa xulafo dhow oo Israa’iil ah, wuxuuna taageero siyaasadeed iyo mid ciidan siiya. Israa’iil-na waxay si cad u sheegtay inaysan marnaba oggolaan doonin in Iiraan hesho awood nuclear ah. Arrintan ayaa ka dhigtay xiriirka saddexdan dhinac mid aad u kacsan.
Saameynta Hadalka Iiraan ee Gobolka Bariga Dhexe
Hadalka Iiraan wuxuu saameyn toos ah ku leeyahay xasilloonida gobolka, waxaana ka dhalan kara:
- Cabsi dagaal oo sii kordha
- Kor u kaca qiimaha shidaalka adduunka
- Isku-dhacyo dadban oo dhexmara xulafada dhinacyada
- Kordhinta hub urursiga dalalka gobolka
Maxaa Xigi Kara Haddii Xiisaddu Sii Kordho?
Khabiirrada amniga iyo siyaasadda waxay saadaalinayaan dhowr arrimood oo dhici kara:
- In diblomaasiyad xooggan la adeegsado si loo dejiyo xiisadda
- In cunaqabatayn cusub lagu soo rogo Iiraan
- In ay dhacaan weerarro is-daba joog ah oo dadban
- Ama in dagaal ballaaran uu qarxo, inkasta oo taasi weli tahay mid laga baqayo
Diblomaasiyad Mise Dagaal?
Inkasta oo hadalka Iiraan uu u muuqdo mid hanjabaad ah, haddana waddamada caalamka badankood waxay ku baaqayaan in la adeegsado waddo diblomaasiyadeed. Qaramada Midoobay iyo Midowga Yurub ayaa door muhiim ah ka qaadan kara ka hortagga isku dhac toos ah.
